Omschrijving van ondernomen initiatieven

1. Het lokale bestuur

   De gemeente Bornem droeg al voor het opstarten van de campagne eerlijke handel een warm hart toe. Sinds 2004 worden fairtradekoffie en -thee geschonken op de meeste gemeentelijke diensten met daarbij op eerlijke manier geproduceerde suiker. Op recepties van een aantal diensten wordt bovendien af en toe wereldwinkelwijn en -fruitsap geserveerd en op recepties op het landhuis sinds 2008 voor wijn en fruitsap. Alhoewel hiermee het criterium ruimschoots bereikt is, werd ook gevraagd aan het gemeentebestuur om een fairtraderesolutie te ondertekenen zodoende zich principieel te 'outen' als verkocht en bijkomende stappen in de toekomst mogelijk te maken. Na een voorstelling van de ikbenverkocht-campagne op het schepencollege, werd een princiepsverklaring op 20 juni 2006 door de gemeenteraad goedgekeurd. I.v.m. communicatie verscheen begin september 2006 een artikel over de campagne en haar uitwerking in Bornem in Bornem magazine en in de editie van maart-april 2007 een vermelding van de horecazaken die 'verkocht' zijn. De editie van september-oktober 2007 schonk aandacht aan de Week van de Fair Trade. Ook op de gemeentelijke website is heel wat terug te vinden. Bovendien zijn meerdere activiteiten aangekondigd i.v.m. het behalen van de titel en zal ook in de toekomst regelmatige info en sensibilisering over eerlijke handel in Bornem magazine, Bornem info,de gemeentelijke website en/of de personeelskrant voorop staan. In 2008 bedroeg dit onder meer een prijsvraag in de personeelskrant en een artikel over de actie ik kyoto-donkyoto en internationale dag van de fair trade in Bornem magazine
   
2. Winkels en horeca

   Om aan dit criterium te voldoen, moeten in de gemeente Bornem minimum 3 horecazaken en minimum 5 winkels overhaald worden. Na overleg met de trekkersgroep begin juli 2006 werd beslist om eerst de horecazaken aan te spreken en te overtuigen om fairtrade in hun aanbod op te nemen. Om alle horecazaken van de campagne op de hoogte te stellen, werd in de maand september 2006 een brief ondertekend door burgemeester en secretaris, verzonden met de bedoeling horecazaken te overhalen. Intussen zijn nog steeds 4 horecazaken volmondig 'verkocht'. Vanaf midden februari 2007 ging een 2de fase van start: het overtuigen van een aantal winkels te Bornem, eerst d.m.v. een brief, nadien door persoonlijke bezoeken. 6 winkels zijn nog steeds 'verkocht' begin 2009. Na een gemeenschappelijk project met horecazaken, winkels, scholen, de gemeente, een bedrijf tijdens de Week van de Fair Trade 2007, is ook in 2008 naar winkels en horecazaken een gezamenlijke actie doorgegaan in het teken van ikkyoto, eerlijke handel en de donkyotovoorstelling dit om de ikbenverkocht-campagne levendig en fris te houden. Tickets voor de donkyoto voorstelling werden aangeboden door horecazaken en winkels voor klanten die fairtradeproducten aankochten.
3. Bedrijven en organisaties

   **Verschillende organisaties en verenigingen in het Bornemse zijn fairtrade genegen: *jeugdhuis Kadee vzw, een jeugdhuis met een rijke voorgeschiedenis serveert nog steeds wereldwinkelwijn aan haar jongerenpubliek. Op 22 april 2006 organiseerden ze een fairtradekookavond met haar nauwste leden, wat een meevaller werd. Patatas Bravas, chili con carne, pikante gehaktballetjes, cake, chocolademousse en dit met zoveel mogelijk fairtradeproducten. Een 'bangelijke avond'! In 2008 werkten ze van harte mee met de eerste succesvolle editie van het wereldfestival Esperanza te Breeven * De federatie van parochies te Bornem biedt regelmatig tijdens recepties en feestjes wereldwinkelwijn aan. Verdoken reclame voor de wereldwinkel op haar website is haar ook niet onbekend. * Bovendien werden ook jeugdbewegingen op een ludiek-educatieve manier gesensibiliseerd voor eerlijke handel. Voor de duurzame ontwikkelingsdag werd in 2005 al een groots wereldhandelsspel georganiseerd door de raad voor ontwikkelingssamenwerking en de jeugddienst. Ook in 2008 werd er rond eerlijke handel gewerkt in de overkoepelende spelnamiddag en scouts Bornem en Chiro Bornem bestelden hopen eerlijke drank voor hun festiviteiten. * De seniorenraad liet zich ook niet onbetuigd en organiseerde ism de wereldwinkel en wereldconsulent in februari 2007 een namiddagje fairtradekoken voor senioren. Eenzelfde soort activiteit ging ook in januari 2007 door voor de grabbelpas naast de activiteit 'verven op eerlijk textiel' voor swappers. ** Ook de verschillende scholen van het Bornemse besteden geregeld aandacht aan fairtrade tijdens hun mondiale vormingspakketten en kopen eerlijke producten aan. Enkele voorbeelden lichten dit toe: * Naast de mondiale vorming waarin de OLVP-bovenbouw en middenschool wel jaarlijks aandacht besteedt aan fairtrade (dit jaar gebeurde dit nog ovv o.a. de fairtrade-automaten), schenkt de school tijdens haar schoolfeest (h)eerlijke wereldwinkel-wijn. Daarenboven is na 1 jaar pauze dit jaar de wereldwinkelwerking op school zelf weer heropgestart en was er een intensieve deelname (foto) aan de week van de fair trade in oktober 2008. * De Sint-Bernardusbasisschool wijdde haar mondiale vorming in het kader van de Bornem-Zuidperiode (maart 2006) volledig aan fairtradeproducten verspreid over de verschillende continenten. Een leuk initiatief waarvan de resultaten werden naar voren gebracht op het slotfeest in het cultureel centrum Ter Dilft op 10 maart 2006. En om fairtrade ook aan de doorsnee-Bornemnaar bekender te maken, werden de Bernardus-wereldvlaggen in het teken van fairtrade net wereldvlaggen van andere scholen gehesen op zichtbare locaties in de gemeente. * Ook de Huveneers te Hingene en Wintham laten zich niet onbetuigd. Tijdens het schoolfeest wordt de drank aan de wereldwinkel aangekocht en voor de kersverse vormelingen ligt jaarlijks een (h)eerlijke chocoladereep klaar. Sinds kort is ook overgeschakeld op fairtradekoffie in de leraarskamer. **Bedrijven: *Sinds 1999 produceert Vermeiren Princeps biscuits en speculaas in fairtradevorm met Max Havelaarlabel. De laatste is deze niche de sterkst stijgende in hun aanbod. Tevens neemt dit bedrijf naast haar productie sinds kort ook communicatie-initiatieven rond Fair Trade naar haar personeel. Andere bedrijven worden in 2009 aangeschreven
   
4. Media-aandacht

   Na de titel in het najaar van 2007 bleef de trekkersgroep niet ter plaatse trappelen. Bij 5 van de 6 criteria werden inspanningen geleverd (zie criteria)
   
5. Trekkersgroep

   De startvergadering van de trekkersgroep ging door op 28 juni 2006. Lies Van Ranst, Sophie Segers en Elly Van Herbruggen van de WW-kernraad, Maarten Kegels en Roland Deurinck van de dienst leefmilieu en wereldconsulent Daan Sanders waren hierop aanwezig. Ook leden van de Raad voor Ontwikkelingssamenwerking toonden zich laaiend enthousiast. In 2008 kwam de trekkersgroep nog 2 maal bijeen voor de organisatie van activiteiten met de betrokkenheid van één horecazaak. Maar hier willen we het niet bij laten. Iedere nieuwe ziel met zin voor initiatief is welkom. Laat maar komen zeggen we hier, want hoe meer zielen, hoe meer ... fairtrade!
6. Duurzame productie en consumptie

   De dienst leefmilieu heeft jarenlang ervaring en kennis opgebouwd ivm duurzaam produceren en consumeren. Sinds enkele jaren is dan ook een voltijdse duurzaamheidsambtenaar (die zetelt in de trekkersgroep)aan de slag die niet alleen de voorbeeldfunctie van de gemeentelijke diensten mbt duurzaamheid uitdraagt maar ook talrijke doorlopende en recente initiatieven neemt ism het middenveld en voor de Bornemse bevolking. Verschillende initiatieven zowel met een wederkerend als met een recent karakter in Bornem getuigen dus van aandacht voor duurzaamheid. Hier volgt dan ook beperkte opsomming van recente reeds genomen of nog te nemen, doorlopende en ietwat oudere, doch nog steeds lopende initiatieven: ** Recent genomen of recent lopende initiatieven: * Met de werkgroep interne milieuzorg werd een leverancier gevonden die schoonmaakmiddelen kan leveren die 100% biologisch afbreekbaar zijn en werden deze producten gepromoot door de eigen communicatiekanalen. * Bornem is sinds midden 2006 de eerste gemeente die voor praktisch alle toepassingen FSC-gelabeld papier gebruikt. Dit werd naar buiten gebracht via de nieuwsbrief van WWF. * FSC-gelabeld hout wordt reeds ruime tijd toegepast in natuurprojecten (brugjes, bankjes, etc.) als in werkzaamheden aan gebouwen en aangemoedigd naar de bevolking toe. Sinds kort verkoopt de gemeente ook aan de bevolking compostbakken in FSC gelabeld hout. * Tevens werd in 2008 straatmeubilair uit gerecycleerde kunststofoverschotten een plaats gegeven in de openbare ruimte van de gemeente. * Verschillende tentoonstellingen kaderend in duurzame ontwikkeling passeren in 2006, 2007 en 2008 het revue (leven van de landbouw november 2006, lichtpollutie maart 2006, energiezuinig bouwen). * De 'dikke truiendag' jaarlijks georganiseerd voor en door de gemeentelijke diensten benadrukte de energieproblematiek. In 2008 namen alle diensten hieraan deel met een eigen initiatief (nachtelijk kamperen aan het gemeentehuis, energiezuinig pc'en, etc.) met een kunstwerk als prijs als gevolg (zie foto). In het najaar van 2007 ging eenzelfde soort dag door, maar dan voor duurzame landbouw in het teken van de ajuinendag van 11.11.11., dit ism de 2de editie van de dikke truiendag. Op grotere evenementen wordt de Bornemse bevolking gesensibiliseerd door de milieudienst voor allerhande facetten van duurzame ontwikkeling (stand op de tuinbeurs, zonnepanelenactie ifv groene energie op Breevennement, etc.) * Naar de jeugd toe werd in het voorjaar van 2006 een campagne rond duurzame ontwikkeling tout court gehouden kaderend in Verdraaidewereld. Scholen werden aangemoedigd duurzame ontwikkeling in de kijker te zetten en voor jeugdbewegingen werd door de jeugddienst, het CC en de wereldconsulent een spelnamiddag rond duurzame ontwikkeling totstand gebracht met heel wat positieve geluiden nadien. In 2008 werd dit herhaal voor de jeugdbewegingen met focus op recycleerbaar en eerlijk spelmateriaal ** doorlopende initiatieven: * De gemeente neemt al enkele jaren deel aan de schoneklerencampagne. Werk -en siganlisatiekledij beantwoorden hier nog steeds aan. * Ook dit jaar werd de actie 'Met belgerinkel naar de winkel' werd georganiseerd. *Reeds enkele jaren biedt de milieudienst in samenwerking met de lagere scholen aan de nieuwe leerlingen brooddozen aan, dit om verpakkingsplastiek en aluminium tot een minimum te beperken en leerlingen en ouders hiervoor de sensibiliseren. ** Ietwat 'oudere' doch nog altijd lopende initiatieven zijn: * thuiscomposteren en compostmeesters * herbruikbare bekers in jeugdhuis en op Bornemse uitleendienst * containerpark voor de Scoutsvereniging * biomandenactie * Aanmoedigen van waterbesparing (regenwaterputten, infiltratievoorziening) * verschillende middelen mbt afvalbeperking, sortering en recyclage. *etc.

FTG meter: Bornem